Сами жазуы – Скандинавия түбегінің солтүстігінде, Финляндияда және Ресейдегі Кола түбегінде саам тілінде сөйлейтін туыстық тілдер тобының жазуы. Ресейде кирилшеге, басқа елдерде – латын әліпбиіне негі
Редукция (латын. «redustio» – әлсіреу, түсіп қалу, ықшамдалу) – буын түрлерінің айтылу сазына қарай дыбыстың артикуляциялық және акустикалық сипатының өзгеруі. Әдетте Р. құбылысы дауысты дыбыстарға ба
Регрессивті ассимиляция – кейінді ықпал. Сөз ішінде, сөз құрамында шектес дауыссыздардың кейінгісінің алдыңғы дыбысқа әсері. Үнді дауыссыздардан Р.а. ұшырап алмасатын дыбыс – н. Мыс., күнге-күңгө, к
Португал жазуы – латынға негізделген жазудың бір түрі. Бұл әліпби Португалияда, Бразилияда және Португалияның басқа бұрынғы колонияларында қолданылады. Стандартты португал әліпбиінде 26 әріп бар
Пиктографиялық жазу – жазудың ең көне түрі. П.ж. дыбыстық (фоно- логиялық) жазуға дейін жазу-сызудың әрқилы түрлері мен типтері жазылатын материалдарының әр алуан екені тарихтан мәлім. Әсіресе, ру-тай
Пехлеви жазуы (пазенд) – арамей жазуынан тарайды, солдан оңға қарай жазылады. Б.з.д. ІІІ-ІІ ғасырларда қалыптасты және араб шапқыншылығына дейін Эраншехрада (Иран) парсы тіліне қызмет етті. П.ж. негіз
Перцепция – (латын. «рerception» – қабылдау) бұл сезімдік қабылдау. «Әсерленуді туғызған себепті яки затты табу перцепция деп аталады» (М.Жұмабаев). П. заттарды, қоршаған ортаны сезім органдары а
Оск жазуы – Италияның оңтүстігінде пайда болған және б.з.д. VII-I ғасырларда оск тілін жазу үшін қолданылған жазу жүйесі. Оңнан солға қарай жазылады. 21 таңбадан тұрады. Оскилер б.з.д. VII-VI ғасырлар
Орыс әліпбиі – орыс тілінің жазба және баспа тұлғасы жасалатын графикалық белгілері. О.ә. болгар, серб әліпбилері сияқты кирил гарфикасы негізінде қалыптасты. Тарихи даму барысында оған бірнеше рет ре
Орхон-Енисей жазба ескерткіштері – Орхон, Енисей, Селенга және Талас өзендерінің бойынан табылған ескерткіштер. Басқа жерден табылғандардың өзі осы аталған өзендердің бірінің болмаса да екіншісінің ма