Арша жазу /хат сарви – жазылуы және оқылуы абжад жүйесіне негізделген 28 араб әріптерінен тұратын арша ағашы бейнелес жазу. Ол абжад жүйесі бойынша 1) Абжад, 2) Һаууаз, 3) Хутти, 4) Каламан, 5) Сагара
Архифонема (грек. «archephonema» – бастапқы фонема) – жұп дыбыстарға тән ортақ акустика-артикуляциялық қасиеттер. Мыс., ұ, ү дыбыстарының ортақ қасиеті олардың еріндік, қысаңдық сипатынан, б, п дыбыст
Архаикалық латын әліпбиі – латын әліпбиінің ілкі нұсқасы, б.з.д. III-II ғасырдың екінші жартысында пайда болған. Бұл кезеңде C әрпі грек гаммасының батыстық формасы болып есептелген. Алайда ол этрусс
Артикуляция (латын. «artіculo» – бөлшектеу, жіктеу) фонетикада тіл дыбыстарын айту үшін қатысатын дыбыстау мүшелерінің қызметі (ерін, тіс, қатты және жұмсақ таңдай, тіл кішкене тіл, дауыс желбезегі, м
Армян-қыпшақ жазуы – Украинадағы қыпшақ тілінде сөйлеген армяндардың жазуы. XVI ғасырдың 20-30 жылдарындағы А.қ.ж. Львовта кең қолданылған. А.қ.ж. көне ескерткіштер 1521 жылдан 1669 жылға дейінгі кезе
Армян әліпбиі – армян тілінің әліпбиі. А.ә. 405-406 жылдары армян ғалымы Месроп Мащтоц құрастырған. Әліпби ХІ ғасырда екі жаңа әріппен (Օ және Ֆ) толықтырылған, яғни О әрпінің орнына ա, ал Ֆ орнына փ
Арғы жазба (грек. «protos» – алғашқы, тұңғыш) – сөйлеуді (сөзді) тікелей қайта жаңғыртып жеткізбейтін, бірақ қабылдаушы адамның есіне кейбір мәлімет түсіретін мнемоникалық таңбалар жүйесі. Неолит дәуі
Арамей жазуы – семит тілдер тобына енетін арамей тілінің жазуы. Арамейлер арасында кең қолданылған көне жазу түрі. Б.з.д. мыңыншы жылдың басында финикий жазуы негізінде пайда болған. Бұл жазу Жерорта
Аралас әліпби – Қытай Халық Республикасында тұратын аз ұлттардың тілдеріне арналған гибридтік әліпби. Бұл әліпбиді құруда кеңестік тіл маманы Г.П. Сердюченко маңызды рөл атқарған. 1950 жылдардың басын
Арагон әліпбиі – арагон тілінің (диалектісі) әліпбиі. А.ә. 23 әріптен тұратын латынға негізделген әліпби. Әліпби құрамында 3 диграф (gu, ll, rr) бар. А.ә. g әрпі жіңішке велярлы шұғыл дыбысты білдіред