Регрессивті ассимиляция – кейінді ықпал. Сөз ішінде, сөз құрамында шектес дауыссыздардың кейінгісінің алдыңғы дыбысқа әсері. Үнді дауыссыздардан Р.а. ұшырап алмасатын дыбыс – н. Мыс., күнге-күңгө,
Ранджана – тибет-бирма тілдер тармағына жататын невар тілінің жазуы. Жазудың түрі – абугида. ХІ ғасырда брахми жазуынан шыққан. Тибетте, Үндістанда, Моңғолияда діни мәтіндерді жазу үшін қолданылады. Ж
Р дыбысы – тіл ұшы мен күрек тіс арқылы жасалады. Жасалу орнына қарай тіл ұшы дауыссыз дыбыс; тіл ұшының күрек тіспен бір тоғысып, бір жуысуы (тоғысым- жуысым) арқылы жасалады, жасалу тәсіліне қарай д
Р әрпі – қазіргі қазақ әліпбиінің әрпі. Кирил графикалы әліпбилерде <р> фонемасы Рр әрпімен берілсе, латын графикасына негізделген әліпбилерде ол Rr әрпімен таңбаланған. Базалық латын әліпбиінің құрам
Пуштун әліпбиі – қырық төрт әріпке негізделген Ауғанстан мемлекеті қолданатын әліпби. П.ә. отыз екі таңбадан тұратын парсы әліпбиіне қосымша 12 таңба енгізу арқылы жасалған. Жазуда 6 түрлі харакат қол
Пуникалық (карфаген жазуы) жазу – қазіргі Тунис шекарасындағы Карфагенде б.з.д. V ғасырда қолданылған, финикий әліпбиінен шыққан жазу. П.ж. монументалды жазулар үшін пайдаланылған.
Протоханааней жазуы – абугида типіндегі көне жазу, б.з.д. XVI-XI ғ. Кейбір ғалымдардың айтуынша, финикий жазуына ықпал еткен алдыңғы жазулардың бірі. П.ж. сақталған үлгілер көп емес. Көпке дейін П.ж.
Протосинай жазуы – қазіргі Египеттің Синай түбегінің оңтүстік-батыс бөлігіндегі Сарабит аль-Хадим деген жерден табылған жазу үлгісі. Б.з.д. 1500 жыл бұрын табылған бұл жазудың құпиясы қазірге дейін аш
Протеза (грек. «prosthesis» – алдына қосу) – сөйлеу кезінде кейбір сөздердің алдынан дыбыс қосылып айтылуы, сөз басына белгілі бір дыбыстың қосылуы. Кейбір жағдайда П. ұшыраған сөздер жаңа фонетикалық
Просодика (грек. «prosodia» – екпін) – бұл термин 4 түрлі ұғымда жұмсалады: 1)Сөйлеудің барлық бөлшектерінде (буын, сөз тіркесі, синтагма, фраза, мәтін) көрінетін, мағынаны ажыратуда мәні бар фонетика